Konami Pes 2010 ile uzun süre devam ettirdiği önceki oyunu al, bir kaç ufak değişiklik ile yeni oyun olarak piyasaya sür politikasına son verdi. Bunu net olarak söyleyebilmemizin nedeni, Pes 2010 ‘da yapılan oynanabilirlik üzerindeki ciddi geliştirmeler ve master lig moduna eklenen yeni özelliklerdir. Öyle ki master lig ‘de yapılan değişiklikler bir master lig rehberi hazırlatacak kadar derin olmuş. Bu yazımda rehberin birinci bölümü olarak master lig başlangıç ayarlarından ve gelir gider yönetimden bahsedeceğim.

Şampiyonlar Ligi ve Avrupa Ligi

Konami’nin Pes 2009 ‘da aldığı Şampiyonlar Ligi lisansına Pes 2010 ‘da Avrupa Ligi lisansınıda eklemiş. Master Lig içersinde hem şampiyonlar ligini hemde Avrupa ligini oynayabiliyoruz. Ayrıca Şampiyonlar Liginin oyun içinde ayrı bir bölüm olarak oynanabildiğini belirtelim. Konami İtalya, Fransa, Hollanda ligindeki tüm takımlar lisanslarını almış. İngiltere ‘den sadece Liverpool ve Manchester United,  İspanya liglerindeki ise Athletic Bilbao, Atletico Madrid, Barcelona, Deportivo, Espanyol, Mallorca, Racing Santander, Real Madrid, Real Valladolid, Sevilla, Valencia ve Villarreal takımlarının lisanslarını  almış, lisansları alınmamış olan takımlar için aşina olduğumuz atmasyon isimler kullanılmaya devam edilmiş.

Başlangıç ayarları

Master Lig’de oynayabileceğimiz beş ana lig olmak üzere toplam yedi lig bulunuyor. Ana ligler İngiltere Ligi, Fransa Ligi, İspanya Ligi, İtalya Ligi ve Hollanda Ligleri. Diğer iki ligde Avrupa ve Güney Amerika kıtalarının geri kalan kalbur üstü takımlarından oluşan Europa ve Latin Amerika ligleri. Master lig kariyerinize başlarken ilk önce oynamak istediğiniz ligi ve takımı seçiyorsunuz. Bir sonraki ekranda liglerdeki takımların yer değiştirilebildiği, liglerin, kupaların formatlarının ayarlanabildiği ve genel oyun ayarlarının yapıldığı İnitial Settings ekranına geliyoruz. Customise League Structure ayarından, seçtiğimiz ligteki bir takımı alıp, diğer ligdeki başka bir takımla yer değiştirebiliyoruz.  Customise Regulations ekranındaki Teams seçeneği ile ligdeki takım sayısını, Position seçeneğinden puan tablosundaki sıralamanın nasıl bir değerlendirme yapılacağını, Cards Collected seçeneğinden ligdeki sarı kart ve kırmızı kart kuralları, Cup Competition Format seçeneğinden lig kupasının formatı ayarlana biliniyor.

Position ayarlarındaki seçenekler :

Type 1 : 1. Puan 2. Gol averajı 3. Gol sayısı 4. Kendi aralarındaki maç

Type 2 : 1. Puan 2. Kendi aralarındaki maç 3. Gol averajı 4. Gol sayısı

Type 3 : 1. Puan 2. Kendi aralarındaki maç

Type 4 : 1. Puan 2. Gol averajı 3. Gol sayısı

Cards collected ayarlarındaki seçenekler :

Type 1 : Toplam 5 sarı kartı olan oyuncu bir maç ceza alır.  Toplam 8 sarı kartı olan oyuncu bir ceza alır. Toplam 12 sarı kartı olan oyuncu 3 maç ceza alır. İki sarı karttan kırmızı kart gören oyuncu bir maç ceza alır. Direk kırmızı kart gören oyuncu üç maç ceza alır.

Type 2 : Toplam 5 sarı kartı olan oyuncu bir maç ceza alır. Kırmızı kart gören oyuncu bir maç ceza alır.

Type 3 :  Dört kademeli ceza sistemi. İlk ceza toplam dört sarı karta bir maç ceza. İkinci ceza toplam üç sarı kartta bir maç ceza. Üçüncü ceza toplam iki sarı kartta bir maç ceza. Dördüncü ceza toplam bir sarı kartta bir maç ceza. Kırmızı kart gören oyuncu bir maç ceza alır.

Type 4 : Toplam üç sarı kartta bir maç ceza. Kırmızı kart gören oyuncu bir maç ceza alır.

Type 5 : İki kademeli ceza sistemi. İlk ceza toplam dört sarı karta bir maç ceza. İkinci ceza toplam iki sarı kartta bir maç ceza. Kırmızı kart gören oyuncu bir maç ceza alır.

Cup Competition Format ayarları :

Type 1 :  ligdeki tüm takımlar katılır ve tek maçlı eliminasyon sistemi ile oynanır.

Type 2 :  ligdeki tüm takımlar katılır, çift maçlı eliminasyon sistemi ile oynanır ve final maçı tek maç olarak oynanır.

Type 3 : Yarışmacı takımlar katılır ve çift maçlı eliminasyon sistemi ile oynanır.

General Settings bölümendeki Master League Settings ayarlarından bahsedeceğim. Bu bölümdeki  Negotiations seçeneğinden transfer yönetimini ayarlıyoruz. Negotiate directly seçeneği seçilir ise tüm transfer tekliflerini siz yapabilir ve sizin oyuncularınıza gelen transfer tekliflerini siz cevaplarsınız. Eğer Leave to the Scout seçeneğini seçerseniz transferleri scoutunuza devretmiş oluyorsunuz. Oyunun zevkli olması açısından Negotiate directly seçeneğini seçmenizi öneririm. Classic Players seçeneğini No olarak seçerseniz, seçtiğiniz takımın gerçek oyuncuları ile oyuna başlarsınız. Eğer Yes seçeneğini seçerseniz hangi takımı seçerseniz seçin Espimaz, Castello gibi master ligin standart kadrosu ile oyuna başlarsınız. Ben bu seçeneği No olarak bırakmanızı tavsiye ederim. Curreny unit seçeneğinden üç para biriminden birini seçiyorsunuz. Artık master lig’de pes puan değil gerçek para birimleri kullanılıyor, Euro, Dolar ve Sterlin para birimlerinden birini seçebiliyorsunuz.

Master Lig Başlıyor

Tüm ayarlarınızı yapıp Forward tuşuna bastığınızda master ligin başladığını bildiren mesaj ekranınıza geliyor.  Pes 2010 ‘da ki master ligi iki kısma ayırabiliriz. Birinci kısım sahaya çıkıp yaptığımız maçları kapsayan maç modu. İkinci kısım ise futbolcuların idman programlarından transferler ve sponsor anlaşmalarına kadar saha dışında yaptığımız tüm işleri kapsayan menajerlik bölümüdür.  Rehberin devamında master ligin daha çok menajerlik bölümden bahsedeceğim.

Detaya girmeden önce oyunun menü ve ekran görüntülerinden bahsetmeden geçemiyeceğim. Pes 2010 ‘un genelinde olduğu gibi master lig’in de menüsü kullanışlı ve güzel tasarlanmış. Ama daha güzeli master lig ana ekranının dinamik tasarlanması. Master lig ekranının renkleri ve arka plan görüntüleri seçtiğiniz lige göre değişiyor. Ayrıca avrupa ligi ve şampiyonlar ligi maçları önceside ekran tamamen bu liglere özel renk ve görüntülerle bezeniyor. Bu özellik oyuna gerçekten güzel bir hava katıyor. Özellikle şampiyonlar ligi ve avrupa ligi maçından önce değişen ekran ile maçın havasına girip kendinizi gerçekten çok daha önemli bir maça çıkacakmış gibi hissediyorsunuz.

Gelir gider sistemi

Daha önceki master lig modunda oynadığımız maçlarda aldığımız galibiyet ve beraberlikten, maçta attığımız her golden ve sezon sonunda lig ve kupada elde ettiğimiz dereceden gelir elde edebiliyorduk. Yeni master ligde ise gelir elde etme yolları çeşitlendirilip gerçekçi hale dönüştürülmüş. Gelir elde etmenin dört temel yolu var sponsor anlaşmaları,  maç gelirleri (bilet hasılatı, sponsor bonusları) fan clup aidatı ve lig kupadaki derecelerdir.  Bu dört gelir kaleminin dördü de takımın başarısı ile doğru orantılıdır.

Master Lig Gelir / Gider Ekranı

Yine eski master lig modunda gider olarak sadece oyuncu maaşları vardı. Yeni master ligde ise takım maaşı ve Operasyon maliyetleri olmak üzere iki temel gider mevcut. Özellikler yazının iler ki bölümünde Operasyon maliyetlerini altındaki kalemlere detaylı olarak değineceğim. Oyunun herhangi bir anında mevcut gelir gider durumunu görmek için menüden Team Office bölümüne gelip Expected Earnings seçeneğini seçiyorsunuz.

Master lig başladığı anda ilk önce karşınıza sponsor anlaşmalarını bildiren üç tane mesaj geliyor. Bu mesajlarda kulübün yapmış olduğu sponsor anlaşmarının detaylarını görebiliyorsunuz.  Mesajın en üstünde ki büyük başlık sponsor anlaşmasının imzalandığı şirket ismidir. Altındaki Swedish Insurance ekranında anlaşmanın kalan süresi ( Year Left), anlaşma bedeli (Annual Sponsorship) ve anlaşma bonusu (Home Win Bonus) bilgilerini görebilirsiniz.  Alttadaki Bonus Conditions bölümünden eğer varsa bu anlaşmadaki ek bonus şartını görebilirsiniz. Bu şart “evinde üst üstte üç maç kazanılırsa bundan sonraki her kazanılan maçta 60.000£ ödenir” yada “Avrupa ligi veya Şampiyonlar liginde çeyrek final oynanılır ise 2.000.000£ ödenir” yada “ Takım ligi beş ve beşinci sıranın üstünde bitirirse 2.400.000£ ödenir” gibi olabiliyor. En alttaki Cancellation Clause bölümnde ise eğer varsa anlaşmanın otomatikman fes edilmesine neden olabilecek durum belirtiliyor. Bu şart “Takım Avrupa liginde veya Şampiyonlar liginde çeyrek final oynayamaz ise” gibi olabiliyor. Sponsor anlaşmalarındaki anlaşma bedeli, bonus ve ek bonus tutarları seçmiş olduğunuz kulübe göre değişiyor. Yani Real Madrit ile Osasuna’nın sponsorlardan kazanabileceği para miktarları arasında fark var. Oyunun herhangi bir anında geçerli olan sponsor anlaşmalarınızı görmek için menüden Team Office bölümüne gelip Sponsor List seçeneğini seçiyorsunuz. Ayrıca açılan sponsor list ekranında RB tuşunu kullanarak bir sonraki sezon geçerliliği devam edecek sponsorları da görebiliyorsunuz. Sponsor anlaşmalarından sonra takımınızın üye taraftarlarınızdan kazandığınız toplam aidat bedelini gösteren bir mesaj ekrana geliyor. Bu mesajdaki fan club membership yazısının karşısındaki rakam toplam taraftar sayınızı gösteriyor. Toplam taraftar sayınız takımın başarısına göre değişiklik gösteriyor.

Operating Cost

Operating Cost ekranına master lig menüsü Team Office bölümünden Öperating Cost seçeneğini seçerek açabilirsiniz. Operating Cost ekranından Coach, Athetic Trainer, Club Doctor, Scout, Youth Team ve Fan Clup kalemlerine ayıracağımız yıllık bütçeyi belirliyoruz. Tüm kalemlerin bütçesini sezon her sezonun başında ayarlayabiliyorsunuz, daha sonra sezon içinde bu bütçeleri değiştirme şansınız yok. Her kalemin bütçesinin yüksek veya düşük olması takımınızdaki bazı özellikleri düşürüp artmasına neden oluyor. Coach, Athetic Trainer bütçelerini yüksek tutarsanız idman ve maçlardan sonra oyuncuların özellikleri daha fazla artıyor. Club Doctor bütçesi oyuncularınızın sakatlanma sıklıklarını ve sakatlıktan dönüş hızlarını etkiliyor. Scout bütçesi aynı anda takip listenize alabileceğiniz ve transfer görüşmesi yapabileceğiniz oyuncu sayısını etkiliyor. Youth Team genç takımınızdan kaliteli oyuncu çıkıp çıkmamasını etkiler. Fan Clup bütçesi de taraftar sayınızın artmasını etkiler.

Size tavsiyem sezon başındaki bütçelerinizi seçtiğiniz kulübün durumuna ve kendi hedeflerinize göre belirlemelisiniz. Mesela eğer düşük bütçeli orta seviye bir kulüp ile oynuyorsanız ve kadronuz ağırlıklı olarak genç oyunculardan oluşuyor ise Coach ve Athetic Tranier bütçelerini yüksek tutmanızı öneririm. Tabi alt yapıdan oyuncu çıkarmak içinde Youth Team bütçesine önem vermekde fayda var.  Genel bütçeniz düşük olduğu için ilk zamanlar çok fazla transfer yapamayacağınızdan Scout bütçesini düşük tutabilirsiniz, tabi çok düşürmemekte fayda var yoksa izlediğiniz oyuncuların özelliklerini göremezsiniz. Doctor ve Fan Clup bütçeleri de düşük tutabileceğiniz bütçelerdir.

Expected Earning

Tüm gelir gider kalemlerinin durumunu Expected Earning ekranından takip edebilirsiniz. Bu ekranı  master lig menüsü Team Office bölümünden Expected Earning seçeneğini seçerek açabilirsiniz. Oyunda sürekli gelir gider kalemlerinizi dengede tutmanız çok önemli. Expected Earning ekranından tüm gelir gider kalemlerinin durumunu takip edebilirsiniz. Income (Gelir) altında sponsor ve fanclup gelirlerini görebilirsiniz. Expense (Harcamalar) altından oyuncu maaşları ve operating cost (yönetim giderleri) harcamlarını görebilirsiniz. Master Lig ‘de gelir gidere göre bütçe hesaplaması Eylül ayının başında yapılır. Bu nedenle sezon içersinde çok var olan paranızın harcarken Expected Earning ekranından kalacak paranızın giderlerinizi karşılayıp karşılamayacağını kontrol edin. Eğer sezon içinde harvurup harman savurursanız Eylül ayındaki hesaplamadan kulübünüzün iflasına neden olabilirsiniz. Eğer kulüp iflas ederse oyun eskisi gibi game over olmuyor, oynamaya devam edebiliyorsunuz ama Operating Cost’a ki tüm bütçe kalemleri otomatikman en düşük seviyeye düşüyor. Bu durumda transfer yapmak yada oyuncu geliştirmek mümkün olmuyor.

Pes 2010 Master Lig rehberimin ilk bölümü için bu kadar, yakında Transfer ve Scout sistemini anlattığım ikinci bölümüde sizlerle paylaşacağım.

Benzer Yazılar

• Pes 2010 Master Lig Rehberi (Bölüm-2)
• Pes 2010 Oyuncu Kartları
• Pes 2010 Genç Yetenekli Oyuncular
• Pes 2012 Genç Yetenekli Oyuncular
• Pes 2011 Nasıl Olacak?
• PES 2010 ‘da Sahada Neler Değişmiş
• Fifa 2011 ve Pes 2011 Nasıl Olacak?